Eurobiałość Kultura Imperium I Rasa W Projekcie Europejskim

„Eurobiałość” Hansa Kundnaniego to książka-wyzwanie. Podejmuje niezwykle aktualny i jednocześnie trudny temat tożsamości europejskiej w kontekście rasowym i politycznym. Autor analizuje stosunki międzynarodowe i przygląda się Europie na przestrzeni wielu dekad, sięgając również czasów kolonializmu. Jest to publikacja bardzo wymagająca i trudna w odbiorze, ale jednocześnie skłaniająca do głębokiej refleksji. Już samo zdjęcie na wewnętrznej stronie okładki daje czytelnikowi sygnał, że temat społeczno-gospodarczego zawładnięcia zamorskimi terenami przez niektóre państwa europejskie z pewnością wymknął się spod kontroli. Biały człowiek, niesiony w pewnego rodzaju lektyce przez czterech czarnoskórych mieszkańców Afryki nie wzbudza naszej sympatii, a co dopiero u tych, którym nakazywał ograniczenia i obowiązki. Sformułowanie "europejski kompleks wyższości" użyte przez autora w jednym z rozdziałów, jest tu chyba jak najbardziej na miejscu.

Hans Kundnani nie ogranicza się do analizy przeszłości, ale pokazuje również, jak te mechanizmy działają współcześnie, zwłaszcza w kontekście tak powszechnej w ostatnich dekadach migracji. Opisuje również politykę graniczną państw unijnych oraz przytacza tematy debat o integracji. Autor łączy w tej publikacji wątki historyczne, polityczne i społeczne, tworząc spójny obraz Europy jako projektu pełnego napięć i sprzeczności. W swoich analizach odwołuje się do licznych przykładów wynikających z polityki Unii Europejskiej, aż po konkretne wydarzenia związane z kryzysem migracyjnym, przez co całość stanowi bardzo aktualną treść, która dotyczy współczesnych problemów.

Styl książki jest bardzo rzeczowy, ale niestety momentami stricte akademicki, co zdecydowanie nie ułatwia jej odbioru. Bez wątpienia stanowi wyzwanie dla mniej doświadczonych czytelników, a przytaczanie licznych tez i złożonych pojęć sprawia, że lektura wymaga ogromnego skupienia. Na pewno taka forma nadaje książce wiarygodności i podkreśla jej naukowy charakter, ale przez to traci odbiorców poszukujących wśród literatury faktu pozycji popularnonaukowych na wysokim poziomie.

W ocenie autora, europejski liberalizm wcale nie jest tak oczywisty. Podaje liczne przykłady wykluczenia i nierówności i ukazuje złożoność problemów i wynikające z nich sprzeczności. To swoista próba postawienia diagnozy i oceny aktualnej sytuacji, która wydaje się w tej analizie mocno pesymistyczna. "Eurobiałość" na pewno może skłaniać do dyskusji, ale tylko tych czytelników, którzy oczywiście przebrną przez jej niebywale trudną językowo treść. Czy jest nam potrzebna właśnie taka debata na temat migracji i tożsamości europejskiej. Czy nie dałoby się przeprowadzić ją w bardziej przystępnym i zrozumiałym dla ogółu stylu? Na pewno tak, dlatego trudno mi powiedzieć w jakim celu powstała i komu przede wszystkim miałaby służyć. Opis tych współczesnych problemów dotyczy przecież wielu mieszkańców Europy i może warto by zapoznali się z nimi w jak najbardziej przystępny sposób. Autor przywołuje bowiem zarówno czasy rządów Angeli Merkel, jak i zmiany wynikające z rozpoczęcia konfliktu rosyjsko-ukraińskiego, w którym unijne państwa mimowolnie biorą udział udzielając pomocy militarnej czy stosując specjalne prawa dotyczące przepisów eksportowych rządowi ukraińskiemu.

Podsumowując, „Eurobiałość” - jest to na pewno ważna publikacja, przygotowana przez eksperta, ale raczej nie dla przeciętnego obywatela Europy, którego te wszystkie problemy dotyczą w bardziej lub mniej bezpośredni sposób. Nie jest to książka ani łatwa ani komfortowa w odbiorze, ale zmusza czytelnika do konfrontacji z niewygodnymi pytaniami i zachęca do krytycznego myślenia o Europie i jej miejscu w świecie. To lektura polecana i szczególnie cenna dla osób zainteresowanych geopolityką, historią i współczesnymi problemami społecznymi.